Kỹ năng quản lýChuyện Công sởNăng suất cá nhânGiao tiếpPhát triển nghề nghiệp

Người bạn kính phục, người bạn đồng cam cộng khổ, người bạn xảo quyệt, người bạn thân mật

08:39 04/10/2013 in Giao tiếp
Cho dù lúc bình thường hay hoạn nạn đều đối xử tốt với nhau, sống chết bên nhau là người bạn thân; lời nói ngon như mật, không xa rời như hình với bóng là người bạn thân mật; nhìn thấy lợi là tranh giành là người bạn xảo quyệt.
 
 
Người bạn kính phục, người bạn đồng cam cộng khổ, người bạn xảo quyệt, người bạn thân mật

Người bạn kính phục, người bạn đồng cam cộng khổ, người bạn xảo quyệt, người bạn thân mật

 

Trong tác phẩm “Kê ngộ ngẫu ký” của nhà văn đời Minh, Tô Lĩnh đã đưa ra những kết luận sinh động về cách phân loại bằng hữu: “Đạo nghĩa tương để, quá thất tương quy, vị hữu giả, hoãn cấp khả cung, sinh tử khả thác, mật hữu giả, cam ngôn như”, đại ý là: về đạo đức và chính nghĩa cùng nhau khích lệ, khi mắc sai lầm thì khuyên nhủ đó là người bạn đáng kính phục.

Một người làm bạn với người khác như thế nào, đây rõ ràng là một chuyện đại sự. Tô Lĩnh đã phân bạn ra làm 4 loại: người bạn kính phục, người bạn thân, người bạn thân mật, người bạn xảo quyệt. Trong các loại bạn này, người bạn kính phục là người bạn tốt nhất. Lời của Tô Lĩnh: “Người bạn kính phục là người bạn khích lệ về đạo đức và chính nghĩa, khi mắc sai lầm thì khuyên nhủ làm cho ta phải kính trọng”. Tiếp theo là người bạn thân thiết, sau đó là người bạn thân mật, cuối cùng là người bạn xảo quyệt. Ba loại sau không đáng đề xướng và noi theo. Người bạn thân thiết thường dễ mất đi nguyên tắc, bạn thân mật không có ý nghĩa gì, người bạn xảo quyệt nhìn lợi quên nghĩa, bài trừ lẫn nhau. Vì vậy các bậc hiền tài ngày xưa thường rất coi trọng tình nghĩa “người bạn kính phục” “đạo nghĩa tương để, quá thất tương quy”.

Trong cuốn sách “Tay thường ngôn” Giả Hà Thân đời Tống có câu: “Giao bằng hữu bị trác thắng kỷ giả”, có nghĩa là: “Nên làm bạn với những người mạnh hơn mình để học hỏi anh ta”. Nếu muốn kết bạn với “người bạn kính phục”, “người bạn khuyên ngăn” cần phải tránh xa “người bạn xảo quyệt”. Cái gọi là “người bạn xảo quyệt” là những kẻ tiểu nhân mà chúng ta thường nói đến. Kẻ tiêu nhân thường không có những người bạn đích thực. Nhà văn lớn đồi Tống Âu Dương đã nói vô cùng thấu triết về vấn đề này. Ông nói rằng, nếu như bạn kết bạn với kẻ tiểu nhân, thì bạn có điều kiện, anh ta sẽ lợi dụng bạn với mục đích là lấy được ở bạn một thứ gì đó. Nhưng khi bạn rơi vào hoàn cảnh khó khăn, anh ta sẽ thay lòng đổi dạ, thậm chí phủi tay quay lưng lại với bạn. Trong con mắt của kẻ tiểu nhân, vừa không có đạo nghĩa vừa không có tình cảm. Có hay chăng chỉ là một chữ “lợi ích”. Anh ta coi quan hệ bạn bè chỉ là nơi để lợi dụng. Kết bạn với loại người này, liệu không hại đến bản thân mình sao?

Do vậy khi kết bạn, cần duy trì đầu óc tỉnh táo, nên làm bạn với những người phẩm hạnh thật sự đoan chính, dám khuyên ngăn trực tiếp những sai lầm của bạn. Trong lịch sử có nhiều bậc hiền nhân chí sĩ đều đặc biệt chú trọng kết bạn với những người bạn đáng kính phục ‘đạo nghĩa tương để, quá thất tương quy”. Ví dụ như nước Ngô thời Tam Quốc có tình bạn thân giữa Đỗ Nguyên và Lã Đại. Đỗ Nguyên là người có tài và chí khí, tính tình cương trực không thích kẻ vòng vo, nói lời thẳng thắn. Lã Đại có sai lầm, Đỗ Nguyên không chút khách khí đưa ra lời phê bình. Có người không quen với thái độ thẳng thắn của Đỗ Nguyên đã đưa ra ý kiến với Lã Đại, Lã Đại nói: “Đây là điểm mà tôi coi trọng Đỗ Nguyên”. Sau đó Đỗ Nguyên qua đời, Lã Đại rất đau khổ, ông nói: “Đỗ Nguyên là người bạn tốt của tôi, không may mất sớm, từ nay trở về sau tôi còn có thể nghe từ đâu những sai lầm của chính mình”.
 
 
Trích trong cuốn sách: Làm thế nào khi lựa chọn sai.

 

0 Comments

Đăng nhập

Hỏi Chuyên gia Quantri.vn

Trong trường hợp đã là thành viên: Đặt câu hỏi miễn phí với chuyên gia Quantri.vn. Câu hỏi của thành viên sẽ được trả lời trong vòng 7 ngày. Trong trường hợp khẩn cấp, vui lòng liên hệ (08).22.49.49.49 Đặt câu hỏi
Tìm kiếm câu trả lời trước khi đặt câu hỏi

Danh sách chuyên gia

Công cụ mới

Tài liệu mới