Khởi NghiệpChiến LượcNhân SựMarketing và Bán HàngCông NghệTài ChínhKỹ Năng

Kết quả

Đánh giá thành quả quản lý:

1. Đánh giá thành quả quản lý ở trung tâm chi phí:

Thành quả quản lý của các nhà quản trị ở trung tâm chi phí được đánh giá qua báo cáo thành quả được lập cho từng trung tâm chi phí riêng biệt.

Thông tin đưa vào báo cáo thành quả dê đánh giá thành quả của các nhà quản trị ở trung tâm chi phí chí là khi phí có thể kiêm soát bởi từng nhà quản trị ở từng trung tâm chi phí.Bằng việc so sánh chi phí thực tế với chi phí dự toán, các nhà quản trị có thể biết được chênh lệch nào là thuận lợi, chênh lệch nào là bất lợi . Chênh lệch nào là biến động của khối lượng hoạt động chênh lệch nào do thành quả kiểm soát chi phí mang lại

2. Đánh giá thành quả quản lý ở trung tâm lợi nhuận:

Thành quả quản lý của các nhà quan trị ở trung tâm lợi nhuận được đánh giá qua báo cáo thành quả được lập cho từng trung tâm lợi nhuận riêng biệt. Thông tin đưa vào báo cáo thành quả để đánh giá thành quả của các nhà quản trị ở trung tâm lợi nhuận chỉ là lợi nhuận có thể kiểm soát bởi từng nhà quản trị ở từng trung tâm lợi nhuận. Do lợi nhuận là chênh lệch giữa doanh thu và chi phí, nên chỉ doanh thu có thê kiểm soát và chi phí có thể kiểm soát được đưa vào báo cáo thành quả. Chi phí có thể kiểm soát được phân loại theo biến phí và định phí khi đưa vào báo cáo thành quả. Như vậy báo cáo thành quả được sử dụng để đánh giá thành quả quản lý của các nhà quản trị ở trung tâm lợi nhuận là báo cáo kết quả kinh doanh được trình bày dưới hình thức số dư đảm phí, nhưng chỉ bao gồm doanh thu và chi phí có thể kiểm soát bởi các nhà quản trị của trung tâm lợi nhuận.

Bằng việc so sánh thông tin thực tế với thông tin dự toán, các nhà quản trị có thể biết được chênh lệch nào là thuận lợi, chênh lệch nào là bất lợi. Chênh lệch nào do biến động của khối lượng hoạt động, chênh lệch nào do thành quả kiểm soát doanh thu và chi phí mang lại

3. Đánh giá thành quả quản lý ở trung tâm đầu tư:

Đánh giá thành quả quản lý ở các trung tâm đâu tư bao gồm:

- So sánh doanh thu và chi phí có thể kiểm soát thực tế với dự toán.

- Sử dụng các thước đo thành quả đối với các khoản vốn đầu tư thuộc quyển kiểm soát của nhà quản trị ở trung tâm đầu tư:

• Tỷ lệ hoàn vốn đầu tư (ROI).

• Lợi nhuận còn lại (RI).

Sau đây chúng ta lần lượt sử dụng từng thước đo thành quả

Tỷ lệ hoàn vốn đầu tư (ROI - Return on Investment):

Tỷ lệ hoàn vốn đầu tư được tính toán dựa vào lợi nhuận hoạt động và tài sản được đầu tư để thu được lợi nhuận đó. Công thức tính phổ biến là:


                                      Lợi nhuận hoạt động
Tỷ lệ hoàn vốn đầu tư = —————————       (1)
                                      Tài sản được đầu tư

Ở công thức (1 ), các bạn cần lưu ý :

- Tài sản được đầu tư chính là Tài sản hoạt động bình quân trong kỳ, được tính bằng cách lấy bình quân của số dư tài sản đầu kỳ và cuối kỳ (không bao gồm các tài sản thuộc hoạt động đầu tư tài chính như các khoản đầu tư ngắn hạn (dầu tư chứng khọán...) đầu tư dài hạn (góp vốn liên doanh...). 

- Lợi nhuận hoạt động còn gọi là lợi nhuận trước lãi và thuế (EBIT) là lợi,nhuận do sử dụng tài sản hoạt động mang lại, không phân biệt nguồn tài trợ các tài sản đó (không bao gồm lợi nhuận từ các hoạt động đầu tư tài chính, lợi nhuận khác) ROI cho biết một đồng tài sản đầu tư vào trung tâm đầu tư, nhà quản trị ở đó đã tạo ra được bao nhiêu đồng lợi nhuận.

ROI càng lớn, thành quả quản lý vốn đầu tư càng cao.

Các nhân tố ảnh hưởng đến ROI:

Để dễ nhận thấy các nhân tố ảnh hưởng đến ROI, công thức tính ROI (1) có thể được viết lại như sau:

                                                  Lợi nhuận hoạt động
Tỷ lệ hoàn vốn đầu tư = —————————
                                                Tài sản được đầu tư

                                      Lợi nhuận hoạt động           Doanh thu
Tỷ lệ hoàn vốn đầu tư = ————————       X   ————————
                                                       Tài sản được đầu tư         Tài sản được đầu tư


Tỷ lệ hoàn vốn đầu tư = Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu x Số vòng quay của tài sản (2)

Theo công thức (2), ROI phụ thuộc vào hai chỉ số quan trọng:

Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu ( hay còn gọi là Biên lợi nhuận) và Số vòng quay của tài sản.

Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu cho biết khi doanh thu thực hiện được một đồng sẽ thu được bao nhiêu đồng lợi nhuận. Chỉ số này cao hay thấp phụ thuộc vào việc kiểm soát chi phí của các nhà quản trị ở trung tâm đầu tư.

Số vòng quay của tài sản cho biết một đồng tài sản đầu tư vào trung tâm đầu tư, nhà quản trị ở đó đã thực hiện được bao nhiêu đồng doanh thu: Chỉ số này cho thấy hiệu suất sử dụng tài sản. Chỉ số này càng lớn khi doanh thu càng tăng hoặc tài sản đầu tư càng giảm hoặc giảm tài sản nhưng doanh thu vẫn tăng. Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu và Số vòng quay của tài sản giúp chúng ta giải thích sự biến động của ROI của một trung tâm đầu tư; sự khác nhau của ROI giữa các trung tâm đầu tư

Nhược điểm của ROI:

Tuy ROI là công cụ rất thích hợp trong việc đánh giá thành quả quản lý của các nhà quản trị ở các trung tâm trách nhiệm khác nhau, ROI không phải là một công cụ hoàn hảo.

Nếu các nhà quản trị được đánh giá bằng ROI. Họ sẽ tìm mọi cách để tăng ROI, điều này có thể sẽ không phù hợp với chiến lược của toàn công ty, chẳng hạn, việc cắt giảm các chi phí nghiên cứu phát triển.

Ngoài ra, nếu các nhà quản trị được đánh giá bằng ROI có thể họ sẽ từ chối các cơ hội đầu tư có lợi.

Để khắc phục nhược điểm trên, chúng ta có thể sử dụng công cụ khác: Lợi nhuận còn lại (RI – Residual Income)

Lợi nhuận còn lại (RI):

Lợi nhuận còn lại là phần còn lại của lợi nhuận hoạt động sau khi trừ đi lợi nhuận mong muốn tối thiểu từ tài sản hoạt động của trung tâm đầu tư.

Lợi nhuận còn lại = Lợi nhuận hoạt động  – (Tài sản được đầu tư x Tỷ lệ hoàn vốn mong muốn tối thiểu) (3)

Lợi nhuận còn lại càng lớn, lợi nhuận hoạt động tạo ra càng nhiều hơn lợi nhuận mong muốn tối thiểu thành quả quản lý của các nhà quản trị ở trung tâm đầu tư càng được đánh giá cao. RI khuyến khích các nhà quản trị thực hiện các khoản đầu tư có khả năng sinh
lợi.

Tuy nhiên, RI cũng có nhược điểm: không thể sử dụng RI để so sánh thành quả quản lý của các nhà quản trị ở các trung tâm đầu tư có tài sản được đầu tư khác nhau.

Nguồn: TS. Lê Đình Trực (Quantri.vn biên tập và hệ thống hóa)

Đăng nhập

Hỏi Chuyên gia Quantri.vn

Trong trường hợp đã là thành viên: Đặt câu hỏi miễn phí với chuyên gia Quantri.vn. Câu hỏi của thành viên sẽ được trả lời trong vòng 7 ngày. Trong trường hợp khẩn cấp, vui lòng liên hệ (08).22.49.49.49 Đặt câu hỏi
Tìm kiếm câu trả lời trước khi đặt câu hỏi

Danh sách chuyên gia

Danh mục tư vấn